Κατά τους καλοκαιρινούς μήνες, το σώμα μας συχνά νιώθει βαρύ και οι αστράγαλοι ή τα πόδια πρήζονται πιο εύκολα. Αυτό οφείλεται στην κατακράτηση υγρών – δηλαδή στην υπερβολική συγκράτηση νατρίου και νερού από τον οργανισμό. Στην πραγματικότητα, περίπου το 70% του σώματός μας αποτελείται από νερό, το οποίο αποθηκεύεται σε όργανα, μύες και ανάμεσα στα κύτταρα. Αν διαταραχτεί η ισορροπία των υγρών – π.χ. λόγω ζέστης – μπορεί να εμφανιστεί πρήξιμο, αύξηση βάρους και αίσθημα φουσκώματος.

Αιτίες πρηξιμάτων το καλοκαίρι

• Υψηλές θερμοκρασίες και αγγειοδιαστολή: Σε πολύ ζεστό περιβάλλον το σώμα προσπαθεί να κρυώσει διαστέλλοντας τα αιμοφόρα αγγεία. Αυτό αυξάνει τη ροή αίματος προς το δέρμα, αλλά ταυτόχρονα προκαλεί διαρροή υγρού από τα αγγεία στους περιβάλλοντες ιστούς. Έτσι, το τοπικό αίμα συσσωρεύεται στα κάτω άκρα, οδηγώντας σε πρήξιμο, ειδικά στους αστραγάλους.
• Παρατεταμένη όρθια ή καθιστή θέση: Η βαρύτητα συγκεντρώνει το αίμα στα πόδια όταν μένουμε όρθιοι ή καθιστοί για μεγάλο χρονικό διάστημα. Αυτό το φαινόμενο εντείνεται από τη ζέστη (αγγειοδιαστολή) και προκαλεί αυξημένη κατακράτηση υγρών στους αστραγάλους.
• Αφυδάτωση και ηλεκτρολύτες: Σε ζεστό καιρό αυξάνεται ο κίνδυνος αφυδάτωσης. Όταν το σώμα αφυδατώνεται, «κρατάει» περισσότερο νερό για να προστατευτεί, με αποτέλεσμα συγκέντρωση υγρών στους ιστούς. Ταυτόχρονα, η έντονη εφίδρωση μπορεί να προκαλέσει ανισορροπία ηλεκτρολυτών (π.χ. νατρίου και καλίου), τα οποία είναι κρίσιμα για τη ρύθμιση του όγκου των υγρών.
• Διατροφή πλούσια σε νάτριο: Η υπερβολική λήψη αλατιού (νάτριο) στη διατροφή είναι από τις συχνότερες αιτίες κατακράτησης. Το αλάτι «κρατάει» νερό στον οργανισμό και διευκολύνει την κατακράτηση. Μερικά τρόφιμα με υψηλή περιεκτικότητα σε νάτριο (αλμυρά σνακ, αλλαντικά, fast food, έτοιμες σάλτσες κ.ά.) επιδεινώνουν το πρόβλημα.
• Ορμονικές διακυμάνσεις: Πολλές γυναίκες βιώνουν κατακράτηση πριν και κατά την περίοδο λόγω των ορμονικών αλλαγών του κύκλου. Για παράδειγμα, η ορμόνη προγεστερόνη μειώνεται πριν την έμμηνο ρύση, ενώ άλλα οιστρογόνα διαταράσσουν την ισορροπία νερού. Οι διαταραχές στον θυρεοειδή ή τα επινεφρίδια, καθώς και το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών, μπορούν επίσης να προκαλέσουν πρήξιμο.
• Άλλοι παράγοντες: Κατά την εγκυμοσύνη τα πρηξίματα είναι συχνά λόγω αυξημένου βάρους και πίεσης στα κάτω άκρα. Ορισμένα φάρμακα (π.χ. κορτιζόνη, αντισυλληπτικά) μπορεί να προκαλέσουν κατακράτηση. Επιπλέον, τα ηλιακά εγκαύματα οδηγούν σε τοπική κατακράτηση υγρών και φουσκάλες.

Τι μπορείτε να κάνετε – Συμβουλές αντιμετώπισης

• Μειώστε το αλάτι και ενυδατωθείτε σωστά: Διαβάζετε τις ετικέτες των τροφίμων για να αποφύγετε υπερβολική πρόσληψη νατρίου και περιορίστε τα εξαιρετικά αλμυρά προϊόντα. Αντίθετα, πίνετε άφθονο νερό (τουλάχιστον 8 ποτήρια/ημέρα). Παρότι φαίνεται παράδοξο, η επαρκής ενυδάτωση βοηθά τον οργανισμό να αποβάλλει την περίσσεια νατρίου και να αποτρέψει την αφυδάτωση. Συμπληρωματικά, οι τροφές πλούσιες σε κάλιο (όπως μπανάνες, πατάτες, ντομάτες, καρπούζι, αβοκάντο) και σε μαγνήσιο (ξηροί καρποί, όσπρια, πράσινα φυλλώδη) βοηθούν στην εξισορρόπηση των ηλεκτρολυτών.
• Κινήστε το σώμα σας και ανυψώστε τα πόδια: Αποφύγετε τη μακροχρόνια ορθοστασία και τα συνεχόμενα καθίσματα. Φροντίστε να περπατάτε ή να αλλάζετε θέση κάθε 30–60 λεπτά (ειδικά αν εργάζεστε καθιστά). Η τακτική άσκηση – όπως περπάτημα, ποδηλασία ή κολύμβηση – βελτιώνει την κυκλοφορία του αίματος και μειώνει τη συγκέντρωση υγρών στα κάτω άκρα. Παράλληλα, ξαπλώστε ξεκούραστα και ανασηκώστε τα πόδια σας πάνω από το επίπεδο της καρδιάς (π.χ. στηρίζοντάς τα σε ένα μαξιλάρι) για 15–30 λεπτά αρκετές φορές την ημέρα. Αυτή η θέση εξουδετερώνει τη βαρύτητα και βοηθά τα παγιδευμένα υγρά να επιστρέψουν προς το άνω μέρος του σώματος.
• Χρησιμοποιήστε συμπιεστικές κάλτσες: Οι ειδικές κάλτσες συμπίεσης εφαρμόζουν απαλή πίεση στα κάτω άκρα, βελτιώνοντας την κυκλοφορία του αίματος και αποτρέποντας τη συσσώρευση υγρών. Είναι ιδιαίτερα χρήσιμες όταν μένετε πολλές ώρες όρθιοι ή καθιστοί (π.χ. στο γραφείο ή στο αεροπλάνο).
• Ακολουθείστε μεσογειακή διατροφή: Μια ισορροπημένη διατροφή πλούσια σε φρούτα, λαχανικά, άπαχα πρωτεΐνη και υγιή λιπαρά (ελιές, ψάρια) βοηθά στη ρύθμιση του υγρού ισοζυγίου. Αποφύγετε τα επεξεργασμένα τρόφιμα, τα πολλά γλυκά και τα τηγανιτά (που συχνά περιέχουν κρυφό αλάτι). Συμπεριλάβετε φυσικές διουρητικές τροφές ή ροφήματα, όπως το εκχύλισμα φύλλων πικραλίδας (σέλινο) και χυμό μαϊντανού, που χρησιμοποιούνται παραδοσιακά για την αποβολή πλεονάζοντος νερού.
• Δοκιμάστε φυσικές θεραπείες: Φροντίστε τακτικά να παίρνετε αναζωογονητικά δροσερά ντους ή ποδόλουτρα. Η ανάπαυση με κρύες κομπρέσες στους αστραγάλους μπορεί να προσφέρει άμεση ανακούφιση.

Με τοπικές κρύες κομπρέσες μειώνεται άμεσα το πρήξιμο. Το κρύο συστέλλει τα αγγεία και περιορίζει τη διαρροή υγρών στους ιστούς. Συγκεκριμένα, τοποθετείστε μια κρύα κομπρέσα ή σακούλα με πάγο στους αστραγάλους για 10–15 λεπτά (με ένα λεπτό διάλειμμα, επαναλάβετε 1–2 φορές). Αυτή η πρακτική μειώνει σημαντικά τη διόγκωση και την τοπική φλεγμονή, παρέχοντας άμεση ανακούφιση.

• Επιλέξτε συμπληρώματα διατροφής: Ορισμένα συμπληρώματα μπορούν να ενισχύσουν τη μικροκυκλοφορία και την αποτοξίνωση. Για παράδειγμα, το MaxiHeal Liverheal περιέχει εκχύλισμα γαϊδουράγκαθου (σιλυμαρίνη), N-ακετυλοκυστεΐνη (NAC), σελήνιο και α-λιποϊκό οξύ, που υποστηρίζουν τη λειτουργία του ήπατος και την αντιοξειδωτική προστασία. Το MaxiHeal LipoAct παρέχει υψηλή δόση α-λιποϊκού οξέος (600mg) και B-σύνθετων βιταμινών (B1, B6, B12, φολικό), ιδανικά για ενίσχυση της κυτταρικής ενέργειας και της αντιοξειδωτικής άμυνας. Επιπλέον, το MaxiHeal Seletol περιέχει σελήνιο (ως σεληνομεθειονίνη) και μυο-ινοσιτόλη, συστατικά που υποστηρίζουν τη φυσιολογική λειτουργία του θυρεοειδούς αδένα και ενισχύουν το αντιοξειδωτικό δυναμικό του οργανισμού.

Σε κάθε περίπτωση, εάν το πρήξιμο είναι έντονο ή επίμονο, θα πρέπει να συμβουλευτείτε τον γιατρό σας, καθώς μπορεί να υποδηλώνει κάποια υποκείμενη πάθηση. Για την πλειονότητα των ανθρώπων, όμως, οι απλές αλλαγές στον τρόπο ζωής (λιγότερο αλάτι, περισσότερη κίνηση, σωστή διατροφή και ενυδάτωση) σε συνδυασμό με φυσικές μεθόδους αποκατάστασης επαρκούν για να ελαττώσουν σημαντικά τα καλοκαιρινά πρηξίματα.